TEKİRDAĞ – CHP Tekirdağ Milletvekili Cem Avşar, Türkiye’deki riskli yapı stokunun tespit edilmesi amacıyla “Riskli Yapı Tespit Kurumu” kurulmasını öngören kanun teklifi hazırladı. Avşar, Türkiye’nin deprem riskiyle karşı karşıya olduğunu belirterek mevcut yapı stokuna ilişkin güvenilir ve bütüncül bir veri tabanının oluşturulması gerektiğini savundu. Teklifte, yapı envanterinin çıkarılması, riskli yapıların önceliklendirilmesi ve yapıların güvenliğinin düzenli olarak takip edilmesine yönelik kurumsal bir sistem oluşturulması öngörüldü.
CEM AVŞAR: “RİSKLİ YAPILARIN TESPİTİ DEVLETİN GÖREVİ”
Cem Avşar, kanun teklifinin gerekçesinde deprem riskine karşı tedbir alınmasının, riskli yapı ve bölgelerin belirlenmesinin ve gerekli yapılarda güçlendirme veya yıkım süreçlerinin yürütülmesinin kamusal bir sorumluluk olduğunu belirtti.
Avşar’a göre yapı stokunun mevcut durumunun bilimsel yöntemlerle belirlenmesi ve düzenli olarak güncellenmesi yalnızca belirli kurumların tercihine bırakılabilecek teknik bir çalışma olarak görülmemeli.
CHP’li vekil, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile AFAD başta olmak üzere belediyeler, üniversiteler ve meslek kuruluşlarının koordinasyon içinde çalışması gerektiğini ifade etti.
“GÜVENİLİR VE BÜTÜNCÜL VERİ TABANI YOK”
Avşar, Türkiye’deki yapı stokunun tamamına ilişkin güvenilir ve bütüncül bir veri tabanının bulunmadığını savundu.
Avşar, açıklamasında eski yönetmeliklere göre inşa edilen, mühendislik hizmeti almayan, sonradan değişiklik yapılan, kaçak eklentiler bulunan veya imar düzenlemeleri kapsamında kayıt altına alınan yapıların mevcut durumlarının tamamının bilinmediğini söyledi.
Avşar, “2026 Türkiye’sinde eski yönetmeliklere göre inşa edilen, mühendislik hizmeti almayan, denetimsiz değişikliklere uğrayan, kaçak eklentiler yapılan veya imar aflarıyla kâğıt üzerinde yasal hale getirilen milyonlarca yapının gerçek durumu hâlâ bilinmemektedir” ifadelerini kullandı.
“YAPI ENVANTERİ DAHİ YOK”
Cem Avşar, birçok yapı hakkında temel teknik bilgilerin bütüncül biçimde bulunmadığını belirtti.
Avşar, bazı yapılar için projelerin arşivlerde bulunup bulunmadığı, hangi deprem yönetmeliğine göre tasarlanıp inşa edildiği, kullanılan malzemelerin niteliği, taşıyıcı sisteme sonradan müdahale edilip edilmediği ve güçlendirme yapılıp yapılmadığı gibi bilgilerin net şekilde bilinmediğini ifade etti.
Milletvekili Avşar, yapıların mevcut kullanımının ruhsat ve projeleriyle uyumlu olup olmadığının da düzenli şekilde takip edilmesi gerektiğini söyledi.
Avşar’ın teklifinde Riskli Yapı Tespit Kurumu (RİYTEK) adıyla yeni bir kurumsal yapı oluşturulması önerildi. Teklif kapsamında kurumun farklı kamu kurumları ve ilgili meslek kuruluşlarıyla koordineli çalışması planlanıyor.
Önerilen sistem kapsamında şu çalışmaların yürütülmesi amaçlanıyor:
- Türkiye genelindeki yapı stokunun envanterinin çıkarılması,
- Yapıların risk seviyelerine göre önceliklendirilmesi,
- Güçlendirme, yenileme ve tahliye süreçleri için takvim oluşturulması,
- Deprem riskini azaltmaya yönelik politikalar geliştirilmesi,
- Ulusal Yapı Stoku Bilgi Sistemi oluşturulması,
- Kamu kurumlarının yapı verilerinin ortak standartlarla birleştirilmesi,
- Üniversiteler ve meslek odalarının uzmanlığından yararlanılması,
- Yapı verilerinin kamuoyuyla paylaşılması,
- Binalardaki tadilat ve kullanım değişikliklerinin kayıt altına alınması,
- Periyodik Yapı Kontrolü Sistemi’nin hayata geçirilmesi.
“DEPREM GÜVENLİĞİ SADECE MÜHENDİSLİK KONUSU DEĞİL”
Avşar, deprem güvenliğinin yalnızca mühendislik çalışmalarıyla sınırlı olmadığını belirtti.
Kentlerin planlanması, yapı stokunun tanınması, risklerin takip edilmesi ve kamu yönetiminin elde edilen veriler doğrultusunda hareket etmesinin deprem güvenliği açısından birlikte ele alınması gerektiğini savundu.
Avşar, güvenli kentler oluşturulabilmesi için yapı stokunu tanıyan ve riskleri sürekli izleyen bütüncül bir kamu yönetimi anlayışına ihtiyaç olduğunu ifade etti.
HABER MERKEZİ
